Tarım

Pestisit Nedir? Yararları ve Zararları Nelerdir?

Pestisit bakteri virüs ve haşere gibi zararlıların etkilerini ortadan kaldırma amaçlı bazı kimyasalların ve organik bileşenlerin kullanıldığı madde ve yöntemlerdir. Sebze ve meyvelerin doğada zarar görmesini engellemesi yönüyle fayda sağlasa da yanlış kullanımı sonucunda insan ve diğer canlıların sağlığını tehlikeye atmaktadır.

Pestisit kullanımı tarihte çok eski zamanlara dayanır. M.Ö 1500’lü yıllarda bir papirüs üzerinde eşek arıları ve bitlere karşı insektisit hazırlandığına dair kayıtlar elde edilmiştir. 19.yy’da zararlılara karşı pestisit kullanılmış ve 1940 yılı itibariyle organik kimyadan daha çok yararlanmaya başlanmıştır.

Ülkemizdeki tarımı yapılan kültür bitkilerinin kaybının önlenmesi adına pestisit kullanımı söz konusudur. Formülasyona baktığımızda 30 bin ton civarında kullanımı söz konusudur. Bunlar arasında en yaygınları herbisitler, insektisitler, fungusitler ve yağlar yer almaktadır.

Pestisit nedir?

Pestisitlerin İnsan ve Çevre Üzerindeki Etkileri

Belirli miktarda toksit olması nedeniyle kullanımı esnasında oluşabilecek zararlara dikkat etmek gerekir. İnsanların pestisitlere maruz kalması sonucu zehirlenmeler meydana gelebilir. Zehirlenme nedenleri ise;

  • Kullanıcının bu konuda yeterli bilgi ve eğitime sahip olmaması
  • Uygun olmayan koşullarda depolanması
  • Kaza ile saçılması sonucu gıdalara bulaşması
  • Yüklemenin ve taşımanın dikkatsiz yapılması
  • Yıkanmayan pestisit kaplarının kullanılması

Hava, su ve toprağa oradan da diğer canlılara geçerek dönüşüme uğramaktadır. Aynı zamanda çevredeki hareketleri de kimyasal ve fiziksel özellikleri ile uygulama şekli, tarımsal ve iklimsel koşullar etkilemektedir. Püskürtme şeklinde uygulanması sonucunda bir kısmı kaybolur ancak diğer kısmı bitki ve toprak yüzeyinde kalır. Havaya karıştıktan sonra da yağmur, sis, kar ve rüzgar yoluyla tekrardan yeryüzüne dönebilir. Bunun sonucunda kalıntı ve toksisiteye neden olabilir.

İlgili Makale: Yabancı Ot ile Mücadele Yöntemleri

Pestisit İlacı Ne İşe Yarar?

Erciyes Üniversitesi tarafından Tarım ilaçları hakkında yayınlanan makalede pestisit kullanılmadığı durumlarda ekinlerin kalitesi %60 civarında düştüğü belirtilmiştir. Verimi ve kaliteyi etkileyen zararları kontrol altına almak adına kullanımı önemlidir.

Fakat yoğun ve bilinçsiz olarak kullanmak yarardan çok kayba ve zarara neden olmaktadır. Sebze ve meyvelerin zarar görmeden yetişmesini sağlama amaçlı olarak mantar, yabancı ot, yumuşakça, solucan böcek gibi canlılar için kullanılmaktadır. Bazı durumlarda biyolojik ajan ve teknik uygulamalarda karşımıza çıkmaktadır.

Pestisit Nedir | zootarım

Pestisit Çeşitleri

  • İnsektisit: Böcek ve haşereler için kullanılır.
  • Herbisit: Yabancı ot ilacı
  • Fungusit: Mantar ilacı
  • Antimikrobiyaller: Bakteri ve virüslere karşı kullanılır.
  • Akarisitler: Akar ilacı
  • Mollusitler: Yumuşakçalar için kullanılır.
  • Rodendisitler: Kemirgenler için kullanılır.
  • Nematisitler: Nematod ilacı
  • Bakterisitler: Bakteri ilacı
  • Defoliantlar: Yaprak dökücü
  • Ahicideler: Kuş öldürücü

Pestisitin Yararları

  • Zararlılarla mücadele konusunda dünyada en etkili yöntemdir.
  • Bilinçli ve kontrollü kullanımı sonucu hızlı sonuç verir.
  • Kullanımı söz konusu olmadığında üretimde neredeyse tamamen kayıplar meydana gelebilir.
  • Dar alanda daha fazla verim sağlaması bakımından gıda kaynakları konusunda önem taşır.
  • Geçmiş zamanlarda birçok kişinin kaybına neden olan çavdar mahmuzu gibi fungal hastalık ve toksinlerin neden olduğu kanserleri önlemek için çare olabilir.
  • Bilinçli kullanımı sayesinde üretimden depolamaya kadar birçok alanda fungal sorunları çözer.
  • Kullanımı ile nehir bölgesindeki yakın yerlerdeki sinek istilası ve demiryollarındaki yabancı ot mücadelelerinde çözüm olmaktadır.
Pestisit nedir? Pestisit zararları nelerdir?

Pestisit Zehirlenmeleri Nedenleri

Aşırı ve bilinçsiz kullanımı sonucunda sağlık açısından büyük tehlike oluşturmaktadır. Zehirlenme nedenleri ise; halkın yeterli bilgi ve eğitime sahip olmaması, bilinçsiz şekilde kullanması, uygun olmayan koşullarda depolaması, kaza sonucu saçılması gibi nedenlerdir.

Pestisit Nedeniyle Ortaya Çıkan Hastalıklar

İnstektisitlerin etkileri arasında sinir uyarılarının iletilmesine zarar verme ve kan pıhtılaşmasını engellemesi, solunum merkezlerini felç etmesi gibi etkiler bulunmaktadır. İnsanlar zehirlenmeler sonucunda bazı akut ve kronik hastalıklarla karşılaşabilmektedir.

Akut Hastalıklar

Akut zehirlenme sonucunda yorgunluk, baş ve vücut ağrısı, cilt hastalıkları, aşırı terleme, baş dönmesi, mide bulantısı ve kusma, titreme, kramp, panik atak, görme bozukluğu, aşırı terleme, konsantrasyon kaybı yanı sıra ağır vakalarda koma ve ölüm gibi olumsuzlarla karşılaşılabilmektedir. Akut zehirlenme belirtileri temastan kısa bir süre sonra ortaya çıkmaktadır. Pestisit kalıntısı saptamak için ise kan, idrar ve mide tahlillerinin yapılması gerekir.

Kronik Hastalıklar

Alınan miktarlara uzun bir süre boyunca maruz kalınması halinde kronik rahatsızlara neden olabilir. Özellikle bu konuda tarım işçileri büyük risk altındadır. Kronik hastalıklar ise uzun sürede belirgin hale gelmemekte ve etkiler geç ortaya çıkmaktadır. Etkilenme nedenleri arasında ise tarlardan suya karışan ilaçlar ve kirlenmiş gıdalardır.

Bazı durumlarda böcek ilacı gibi maddelerin solunması ve temas edilmesi sonucunda kan dolaşımına karışması ve hayati organ sistemlerine karşıması sonucu uzun dönemde olumsuz etkileri ortaya çıkmaktadır. Günümüzde yaygın olarak sprey şeklinde kullanılması sonucunda meyve ve sebzelerin yüzeyine yapışmakta ve çiğ olarak tüketilen gıdaların sindirim sisteminde maruziyet oluşturduğu görülebilmektedir.

Pestisit Nedir?

Sıkça Sorulan Sorular

Pestisitler Buharlaşır mı?

Püskürtülerek uygulanması durumunda bir kısmı buharlaşma ve dağılma olarak kaybolur. Diğer bir kısmı ise bitki ve toprak yüzeyinde kalır.

Pestisitler Kimyasal Kalıntı Oluşturur mu?

Önerilere göre kullanılmadığı takdirde kalıntı oluşur. Bu durumda insan ve çevre sağlığını olumsuz yönden etkiler. Kimyasal yapılı olduğu için bütün canlılar için zehirdir ve bu yüzden güvenli ve bilinçli kullanılması gerekir.

Pestisitlerin Neden Olduğu Hastalıklar Nelerdir?

Pestisitlere maruz kalanlarda mesane kanseri, akciğer kanseri ve lösemi riski artmaktadır. Aynı zamanda merkezi sinir sistemindeki öğrenme ve hafıza fonksiyonlarda zarar meydana gelmektedir.

Pestisit Analizi Ne Kadar Sürer?

1 saatten daha kısa sürede analizi mümkündür.

Pestisitler Nasıl Yok Edilir?

30 gram kabartma tozu ile 3 litre su karıştırılır. Meyve ve sebzeler bunun içerisinde 15 dakika bekletildikten sonra suyla yıkanır. Soğuk suyla durulama işleminin yapılması daha iyidir.

Organoklorlu Pestisitler Nedir?

Etkili ve çevre için toksik etki oluşturan sentetik kimyasallara verilen isimdir. Klor ve karbon bileşenleri arasında oldukça güçlü bağlara sahiptirler

DDT Kanser Yapar mı?

İlk kullanılan pestisit DDT olarak bilinmektedir. DDT sıçan ve farelerde lenf, akciğer ve karaciğer kanserine neden olduğu belirtilmiştir. Sonraki yıllarda yapılan çalışmalarda meme kanseri riskini artırdığı da gözlemlenmiştir.

Lanet 90 İnsanı Öldürür mü?

Halk arasında ‘laneit’ olarak ta bilinen son derece zehirli zirai bir ilaç olduğu için insan ve diğer canlılarda zehirlenme sonrasında ölüme yol açtığı bilinmektedir. Bu yüzden 2009 yılı itibariyle yasaklanmıştır.

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu