arilarin-insan-hayatindaki-onemi.jpg

Arıların İnsan Hayatındaki Önemi

Posted by

İnsan hayatının sağlıklı bir şekilde devam etmesi ve bitkilerin doğal hayatını sürdürebilmesi için arılar hayatımızda büyük yere sahiptir. Özellikle çiçeklerden polen toplarken ağaç ve çiçeklerin döllenmesini sağlar. Bu yüzden arıların insan hayatındaki önemi bizim bilmediğimiz derecede fazladır. Arılar o kadar gizemli canlılardır ki henüz arıların dünyasını bilim adamları tam olarak çözememiştir. Aynı zamanda diğer böcek ve hayvanlar polen taşıyıcılığı konusunda bal arısı kadar detaylı olarak taşıyıcılık yapamamaktadır. Diğer taraftan arıların insan hayatındaki önemi olarak ürettiği arı sütü, bal, polen, propolis, arı zehri gibi önemli ürünler yer almaktadır.

Ünlü bilim adamı Albert Einstein ‘’ Arılar hayatımızda olmasa insanoğlunun ömrü ortalama 4 yılı geçmez’’ sözü de arıların insan hayatındaki önemi konusunda bizlere ışık tutmaktadır. Ancak maalesef son yıllarda tarımsal ilaçların yoğun kullanılması ve mevsim değişiklerinin fazlalaşması arı ölümlerini artırmaktadır. Bozulan doğal denge ile beraber bazı felaketler arka arkaya gelmektedir. Özellikle bal arılarını bir böcek olarak görmemeli ve geleceğimizi için daha çok önem vermeliyiz.

İnsanoğlu İçin Arıların Önemi

Tarımsal bitkilerin tozlaşmasını sağlayan arılar bizler için büyük önem taşır. Küresel boyutta ekonomik faydaları oldukça yüksektir. Genelde arıların faydalarını onlardan gelen ürünlere göre değerlendirmekteyiz. Bunlardan en popüler olan arı ürünü baldır. Bal arıları tarafından çiçek ağaç ve bitkilerden nektarları toplayıp kovanda peteklere depolamasıyla bal meydana gelir.

Arıcılar tarafından bu ballar bal süzme makinesinde süzülerek süzme bal elde edilir. Öncelikle üzerindeki sırları çıkarırlar; sonrasında süzme makinesine petekleri koyarak süzerler. Sonrasında bal peteklerini arıların temizlemesi için tekrar kovana koyarlar. Süzdükleri balları teneke veya bal kavanozlarına aktarırlar. İçerisindeki hava kabarcıkları ve mum parçacıklarının yüzeye çıkması için birkaç gün dinlendirmek gerekir. Arıların insan hayatındaki önemi konusunu başlıklar halinde açıklamak daha doğru olacaktır.

arilarin-insan-hayatindaki-onemi
arıların insan hayatındaki önemi

Tozlaşma:

Arılar polenleri bitkiler arasında ve çiçekler arasında taşıma görevi üstlenerek; tozlaşma gibi önemli bir süreci gerçekleştirmektedir. Bahar ayının gelmesiyle beraber elma ve erik ağaçlarında; meyvelerin oluşmasında arılar büyük rol oynamaktadır. İnsanlar için gerekli olan gıdanın %85 kadarının oluşması için arıların varlığını sürdürmesi gerekmektedir. Çevre kirliliğinin artması, arıların ölümüne neden olmaktadır. Bu durumda bazı yerlerde insanların fırça yardımıyla; polenleri çiçekler üzerinde gezdirerek tozlaşma yapmaya çalışmasını görmekteyiz. Tozlaşma olarak arıların insan hayatındaki önemi bizler adına kritik önem taşımaktadır.

Bal:

Bal, yalnızca arılar tarafından üretilen değerli bir üründür. Arı ürünleri arasında ilk sırada yer almaktadır. Aynı zamanda doğal balın antioksidan ve antibakteriyel özellikleri vardır. İnsan müdahalesi olmadan içerisine katkı maddesi katılmayan bal; bizim için adeta bir şifa kaynağıdır. Ancak son zamanlarda bala katkı maddesi konulması ya da merdiven altı sahte bal üretimi maalesef yaygınlaşmaktadır.

Balı bir gıda maddesi olarak tüketebildiğimiz gibi şeker yerine çay içerisine ekleyerek tatlandırabiliriz. Aynı zamanda yemek ve tatlı tariflerinde oldukça sağlık ve lezzet katar. Kahvaltımızın vazgeçilmez ürünü olarak tereyağı ile beraber bal tüketmek; en büyük yeme alışkanlığımızdır.

Diğer tarafından balı pastörize etmeden tüketmek gerekir. İçerisindeki canlı enzimler ve minerallerin yer aldığı balı tüketmemiz daha sağlıklıdır. PH değeri 3-5 arasında değişen bal asidik bir yapıya sahiptir. Yani bal ortamından mikroorganizma çoğalması oldukça zordur. Bu nedenle uzun yıllar boyunca bozulmadan yapısını koruyan bir üründür.

Balmumu:

Güzellik ürünleri, dudak kremi, mobilya mumu gibi alanlarda balmumu kaplaması yoğun olarak kullanılmaktadır. İşçi arıların salgı bezlerinden salgılayarak ürettikleri bal mumu; aynı zamanda arıların bal depoladıkları petekleri örmesinde arılar tarafından kullanılmaktadır. Bu nedenle arı kovanını ayakta tutan en önemli üründür. Balmumu olmadan arıların bal ve poleni depolama imkânı yoktur.

Propolis:

Arıların kovandaki çatlakları ve boşlukları kapatmak için kullandığı reçineli madde olan propolis; diğer taraftan kovan ve petek içerisindeki zararlı mikroorganizmaları ve mantarları kovandan uzak tutmaktadır. Bazı çalışmalarda propolisin patojenlere karşı oldukça güçlü etkisi olduğu görülmektedir.

Propolis hakkındaki detaylı bilgi içeren yazımız: Propolis nedir, faydaları nelerdir

Polen:

Bal arılarının çiçeklerden topladığı ve yavrularının yiyecek kaynağı olarak kullandığı besin kaynağıdır. Aynı zamanda bizler içinde vitamin, mineral ve aminoasit kaynağıdır. Polen ürünü vücudumuzu bazı alerjenlere karşı korumakta ve direnç kazanmasını sağlamaktadır.

Arı sütü:

İşçi arıların salgılayarak ürettiği arı sütü; protein, vitamin, protein ve aminoasit bakımından besleyici özelliktedir. Arı sütünün kompozisyonu iklim şartlarına göre değişkenlik göstermektedir. Özellikle kraliçe arı, uzun ömürlü olmasını arı sütüne bağlıdır. Henüz ilaç olarak kesin etkinliğini bilimsel olarak kanıtlamamış olsalar da, yaşlanmayı geciktirici ve bağışıklık sistemini güçlendirici etkiye sahiptir. Aynı zamanda antioksidan değeri yüksektir. Bitkisel ilaçlarda tonik olarak kullanılmaktadır. Yapılan araştırmalarda arı sütünün kolesterol seviyesini desteklediğini göstermektedir.

Arı sütünün faydaları hakkındaki yazımız: arı sütünün sporculara faydaları okumak için tıklayın

Arı zehri :

Aslında arı zehrini arılar bizi soktuğu zaman doğal olarak vücudumuza almaktayız. Arılar bir savunma mekanizması olarak bu ürünü kullanmaktalar. Tedavi olarak apiterapi merkezlerinde arı zehri yaygın bir şekilde kullanılmaya başlanmıştır. Yapılan araştırmalarda arı sokması ve arı zehrinin birçok hastalığa iyi geldiğini bize göstermektedir. Arı zehri başta bağışıklık sistemine faydaları bulunmakla birlikte nörolojik hastalıklarda, romatizma hastalıklarına olumlu etki sağlamaktadır. Arı sokmasının faydaları, arı ürünlerini içerisinde en ilginç olanıdır.

Arıların Aniden Yok Olması

Son yıllarda periyodik olarak kış aylarında ve mevsimsel değişmelerde; arı kolonilerinde kitlesel olarak kayıplar kaydedilmektedir. Kovandaki arıların petek gözlerindeki larvaları bırakıp birden kaybolmasına; koloni çöküş bozukluğu adını vermektedirler. Kovan yakınlarında ölü arı olmadığı gibi önceki hastalık belirtilerine de rastlamak mümkün değildir. Arı ölümlerinin sebepleri doğrultusunda birkaç faktörü göz önüne almaktayız. Bu faktörleri bir arada değerlendirdiğimizde; etkileşimleri tam olarak ölçülememektedir.

Arı Ölümleri Nedenleri:

Pestisitler: Son yıllarda tarımsal üretimde yaygın şekilde kullanılan pestisitler; arı ölümleri üzerinde büyük etkiye sahiptir. Aynı zamanda özellikle polen taşıyıcılığında büyük zararlı etkide bulunmaktadır. Bitki zararlılarına karşı kullanılan etken maddeler oldukça fazladır. Bunlarda çoğunlukla kimyasal yapıdadır.

Bulaşıcı Hastalıklar: Arı ölümlerinin en büyük sebepleri arasında düzenli olarak bakımı yapılmayan ve çeşitli hastalıklarla bulaşmış kovanların sönmesidir. Bunlar arasında Avrupa yavru çürüklüğü, Amerikan yavru çürüklüğü, Nosema gibi hastalıkları örnek verebiliriz.

Genetiği Değiştirilmiş Bitkiler: İçine yabancı gen yerleştirilmiş ve genetiğiyle oynanmış mısırı buna örnek gösterebiliriz. Bu gen böceklere etki etmekte ve toksin meydana getirmektedir. Bu toksinler ise arılar üzerinde zarar meydana getirme konusu tartışmaya açıktır.

Bal Arısının Biyolojik Evreleri ve Yaşam Döngüsü okumak için tıklayın

Arıların Ekosisteme Katkıları Nelerdir?

Doğal tozlaştırıcı sağlayan arılar çevre adına önemli role sahiptirler. Bütün çiçek türlerinde neredeyse %80 kadarının tozlaşmasını sağlayan Bal arıları Apis Mellifera adındaki değerli canlılardır.

Arıların Sonu İnsanlığın Sonu mudur?

Eğer arılar yeryüzünde tamamen yok olursa, insan ömrü 4 yıl kadar olur. Bunu söyleyen Albert Einstein bizlere arıların ne kadar değerli ve önemli bir canlı olduğunun mesajını vermektedir.

Arılar Varsa Yarınlar Var Ne Anlama Gelir?

2019 yılı itibariyle Milli Eğitim Bakanlığı tarafından Arılar Varsa Yarınlar Var projesiyle birlikte bal arılarının ekosisteme katkıları, doğadaki döngünün sürdürülebilirliği adına farkındalık oluşturmak amaçlanmıştır.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.