arilar-nasil-bal-yapar.jpg

Arılar Nasıl Bal Yapar?

Posted by

Hem tadı ve besleyici özelliği bakımından da oldukça değerli ve mucizevi bir ürün olan balın nasıl üretildiği ve arılar nasıl bal yapar? sorusunu da beraberinde getirmektedir. Sizlere bu yazımızda arılar nasıl bal yapar? konusunda bilgi vermek istiyorum.

Bal çok eski zamanlardan bu yana bilinen ve arılar tarafından mucizevi bir şekilde meydana getirilen, büyük oranda şekerden oluşan ve içerisinde aynı zamanda enzim, aminoasit, vitamin ve mineraller kapsayan değerli bir besin kaynağıdır. Bal arıları tarafından çiçeklerdeki nektar özünün toplanıp kovana getirilerek bala dönüştürülmesi oldukça meşakkatli bir iştir. Arılar nektar özünü toplarken sadece bal üretmekle kalmayıp aynı zamanda tozlaşma rolünün büyük bir bölümünü de üstlenmektedir.

Nektar, çiçekli bitkilerde yer alan nektaryum olarak adlandırılan yapılar tarafından salgılanmaktadır. Nektarın temel kaynağını ise fotosentez sonucu oluşan besin maddeleri meydana getirmektedir. Nektar ise sakkaroz, fruktoz ve doğal glikozdan oluşmaktadır. Bunların yanı sıra içerisinde organik asit, amino asit, lipit gibi maddeler de yer alır.

Arılar tarafından binlerce farklı çiçeklerden toplanan bal özü ya da nektar olarak isimlendirilen maddelerin yutulmasıyla, bal midesinde salgılanan invertaz enzimiyle beraber kimyasal değişime uğrar ve kovandaki petek gözlerinde bal olarak yerini alır.

Bal arılarının balı oluşturmak için kullandıkları nektar içeriğinin yüzde 80’i su ve geri kalanı ise şeker karışımından meydana gelmektedir. Arılarda iki adet karın bulunmaktadır. Bunlardan biri nektar toplamak için kullanılırken diğeri ise normal karındır. Arıların karınları ise 70 mg kadar nektar taşıma kapasitesine sahiptir. Arıların karınlarını nektarla tamamen doldurabilmesi için 100 ile 1500 arası çiçeği gezmesi gerekir.

arılar nasıl bal yapar?
arılar nasıl bal yapar?

Arılar Balı Kusarak Mı Yapar?

Bazı insanlar arıların balı kusarak yaptığını düşünmektedir. Hatta web sitelerinde bununla ilgili tartışmalar forumlar arasında geçmektedir. Bal her ne kadar arının ağzından çıkardığı kusmuk olarak algılansa da aslında öyle bir durum söz konusu değildir. Arılar uzun hortumu aracılığıyla çiçeklerden nektar toplamakta ve bunu bal midesinde muhafaza etmektedir. Sonrasında topladığı nektarın içerisine enzim salgılayıp nektarı bal haline dönüştürmektedir.

Bal, Arıların Dışkısı Mıdır?

İnsanların bir kesimi de arıların balı dışkısı zannetmektedir. Oysa arıların sindirim organında balın nasıl oluştuğundan bahsedersek bu düşüncenin de yanlış olduğunu anlarız. Sindirim sistemi aşağı yukarı insanlara benzeyen arıların ağzı, kursağı, yemek borusu ve bağırsak sistemi yer almaktadır. Tek fark olarak yemek borusu ve mideleri arasında kursaklarının yer almasıdır.

Bu sayede arıları besin maddelerini yemek borusu ile kursaklarına ulaştırmaktadır. Sonrasında besin maddelerini midelerine geçirmektedir. Nektar yapacağı kısmı belirli bir süre daha kursağında barındırmakta ve kendilerine has sahip oldukları salgılarıyla balı meydana getirirler. Balı elde ettikten sonra ağızlarından petek gözlerine depo ederek orada olgun hale getirirler. Yani sonuç olarak arılar nasıl bal yapar? sorusunun cevabı kusarak ya da dışkılayarak değildir.

Örneklendirme yapacak olursak; bir arı nektar olarak kursağına 100 mg kadar kaynak depolamış olsun. Bunun yaklaşık 70 mg kadarını kendi enerjisi için harcarsa geriye kalan 30 mg nektarı kursağında saklar ve petek gözlerine depolar.

Gelin isterseniz bal arılarının bu besin kaynağını nasıl oluşturduklarını adım adım okuyalım.

1.Adım:Kovan

Arı kovanını bir fabrika gibi düşünebiliriz. Arılar tarafından toplanan nektarlar kovandaki petek gözlerine depolanır. Peki petek nasıl inşa ediliyor. Altıgen şekliyle matematiksel anlamda bilim adamlarını dahi hayrete düşüren bu algoritmatik şekil bal arıları tarafından ölçülü ve kusursuz bir şekilde işlenmekte ya da örülmektedir. Bunun sonucunda duvar kalınlıkları arasında bile kusursuz şekilde eşitlik bulunmakta ve hiçbir kayma görülmemektedir. Arılar bu petekleri besinlerini stoklamak ve larvalarını barındırmak için inşa etmektedir.

2.Adım: Bal Yapım Aşaması

Arılar nasıl bal yapar? sorusunun cevabına dönüş yapıyoruz. Arı ile çiçeklerin ilk buluşma anından bahsedecek olursak balın oluşmasında en büyük katkı ise arı ile çiçek arasındaki muazzam ilişkidir. Arıların çiçeklerle olan bu ilişki sayesinde bal oluşumunda büyük katkı sağlanmaktadır. Çiçeklerden topladıkları nektarı keselerine dolduran arılar bu nektarları enzimleriyle karıştırıp olgunlaştırarak petek gözlerine depolar. Kovana getirilen malzeme kovan içi görevi gerçekleştiren işçi arılar tarafından peteklere taşınmaktadır.

3.Adım: Bal Toplama ve Analizi

Yalnızca işçi arılar tarafından bal üretilmektedir. Erkek arı bireyleri ise kovan neslinin devam etmesi için sadece dölleme vazifesi üstlenmektedir. Bir işçi arı yaşam süresi boyunca devamlı nektar toplama adına kovan dışı faaliyetini üstlendiğinde 1 gram bal üretebilmek için çiçekleri yaklaşık olarak 180 bin defa ziyaret etmektedir. Ömrü boyunca işçi arının topladığı bal miktarı bir çay kaşığını doldurmayacak niteliktedir.

Bal arıları petek gözlerine balı depoladıktan sonra su ile birlikte harçlayarak olgunlaştırır ve petek gözlerini sırlamaya başlar. Bu süreçten sonra bal arıları kadar arıcılarda emek göstererek sezon sonunda elde edilen balları mutlulukla kovandan hasat etmeye başlar.

İnsanların en çok tükettiği ve sağlık adına faydası çok fazla olan bal ;yalnızca arılar tarafından yapılabilmektedir. Peki, bal arıları neden bal yapar? Bu soruya cevap olarak kışın yiyeceklerini stoklamaktır. Balı kış mevsimine kadar depolamak arılar için besin kaynağı açısından oldukça önemlidir. Kış aylarında nektar akımı olmadığı için arılar besin kaynağı bulamazlar.

Yiyecek depolamak arılar için önemlidir. Kış ayı geldiğinde de arılar depoladıkları ballar ile beslenecektir. Arı kolonilerinde ortalama olarak 60 bin arı olmaktadır. Bu da çok fazla yiyeceğe ihtiyaç olduğunu gösterir.

Besin kaynağını kış aylarında ısıyı dengelemek adına harcadıkları enerjiyi bal tüketerek kapatırlar. İşte arılar niçin bal yapar sorusunun cevabı budur. İlk süreç olarak bal toplayan tarlacı arılar kovandan çıkarak nektar toplamaya koyulur. Nektarları petek içerisine depolayarak, sulu nektarın su içeriğini düşürürler. Kanatlarını suyun buharlaşması adına hızlı bir şekilde çırparlar. Bu yüzden yapılan buharlaştırma işlemi çok önemlidir. Oldukça yorucu ve zahmetli bir iş olan bal yapma süresi ortalama olarak 3 gün kadar sürmektedir.

Arı Hakkında İlginç Birkaç Bilgi


İnsanlar 8.000 yıldan beri arıların balını hasat etmektedirler.
İşçi arılar maksimum 7-8 hafta yaşamaktadır. Ana arı olarak adlandırdığımız kraliçe arının ömrüyse 2-5 yıl arasıdır.
Arılar iletişim kurarken bir kaç dans yöntemi kullanırlar. Kraliçe arı ile çiftleştikten sonra erkek arı ölür.

Nektarı aldıktan sonra arılar bal midesi olarak bildiğimiz bölgede enzimlerle balı karıştırmaya başlar. Daha sonra ördükleri peteklere bu nektarları depolarlar. Bunun sonucunda hem insanlar için şifa kaynağı balı ve hem de kendi yiyeceklerini üretmiş olurlar.

Arıcılık yapmak isteyenler arıcılık nasıl yapılır konusundaki yazıyı okumak için buraya tıklayın

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.